الممتحنة ٨

از الکتاب
کپی متن آیه
لاَ يَنْهَاکُمُ‌ اللَّهُ‌ عَنِ‌ الَّذِينَ‌ لَمْ‌ يُقَاتِلُوکُمْ‌ فِي‌ الدِّينِ‌ وَ لَمْ‌ يُخْرِجُوکُمْ‌ مِنْ‌ دِيَارِکُمْ‌ أَنْ‌ تَبَرُّوهُمْ‌ وَ تُقْسِطُوا إِلَيْهِمْ‌ إِنَ‌ اللَّهَ‌ يُحِبُ‌ الْمُقْسِطِينَ‌

ترجمه

خدا شما را از نیکی کردن و رعایت عدالت نسبت به کسانی که در راه دین با شما پیکار نکردند و از خانه و دیارتان بیرون نراندند نهی نمی‌کند؛ چرا که خداوند عدالت‌پیشگان را دوست دارد.

ترتیل:
ترجمه:
الممتحنة ٧ آیه ٨ الممتحنة ٩
سوره : سوره الممتحنة
نزول : ١٠ هجرت
اطلاعات آماری
تعداد کلمات : ٢٣
تعداد حروف :

معنی کلمات و عبارات

«أَن تُقْسِطُوا إِلَیْهِمْ»: از این که به آنان بخشی از اموال خود را بدهید و بدیشان احسان کنید. این فعل از (قسط) به معنی بخش و بهره است؛ نه (قسط) به معنی عدالت و دادگری (نگا: المصحف المیسر). چرا که عدالت و دادگری نسبت به دوست و دشمن واجب است (نگا: مائده / . عطف (تُقْسِطُوا) بر (تَبَرُّوهُمْ) از قبیل عطف خاص بر عام است. «الْمُقْسِطِینَ»: نیکوکاران. بخشندگان.

آیات مرتبط (تعداد ریشه‌های مشترک)

نزول

«شیخ طوسى» گویند: حسن بصرى گوید: مسلمین با رسول خدا صلی الله علیه و آله مشورت کردند که با خویشاوندان مشرک خود ترک مراوه نمایند و این شور قبل از مشورت درباره قتال و نبرد با مشرکین بوده است سپس این آیة نازل گردید.

فرّاء گوید: این آیه درباره جماعتى نازل گردیده که با رسول خدا صلی الله علیه و آله معاهده بسته بودند که با وى به قتال نپردازند و او را بیرون نکنند و پیامبر فرمان داد تا مدت مذکور در عهدنامه با آن‌ها نیکوئى کنند و وفاء به عهد نمایند.[۱][۲]

تفسیر


نکات آیه

۱ - اجازه خداوند به مؤمنان، براى رفتار نیک و عادلانه با کافران غیر معاند با دین (لاینهیکم اللّه عن الذین لم یقتلوکم فى الدین)

۲ - ملاک ممنوعیت رابطه نیک با کافران، ستیز و جنگ آنان با دین و دینداران است; نه صرف کافر بودن ایشان. (لاینهیکم اللّه عن الذین لم یقتلوکم فى الدین و لم یخرجوکم من دیرکم)

۳ - ممنوعیت احسان، به کافران دین ستیز و آواره کننده مسلمانان از سرزمینشان (لاینهیکم اللّه عن الذین لم یقتلوکم فى الدین)

۴ - خداوند، دوستدار عدالت پیشگان (إنّ اللّه یحبّ المقسطین)

۵ - رفتار نیک و عادلانه، امرى شایسته در بینش الهى، حتى نسبت به کافران (لاینهیکم اللّه ... أن تبرّوهم و تقسطوا إلیهم)

۶ - اسلام، طرفدار روابط مسالمت آمیز و عادلانه میان امت اسلام و سایر ملّت ها (لاینهیکم اللّه عن الذین لم یقتلوکم)

۷ - وجود عناصرى غیرمعاند با مسلمانان، در میان کافران عصر پیامبر (لاینهیکم اللّه عن الذین لم یقتلوکم فى الدین)

۸ - کافران غیرحربى، برخوردار از حقوق اجتماعى در جامعه اسلامى (لاینهیکم اللّه عن الذین لم یقتلوکم)

موضوعات مرتبط

  • اسلام: تاریخ صدر اسلام ۷
  • خدا: اذن خدا ۱
  • دین: آثار مبارزه با دین ۲
  • روابطبین الملل :۶
  • عادلان: فضایل عادلان ۴; محبوبیت عادلان ۴
  • عدالت: اهمیت عدالت ۵، ۶
  • عمل: اهمیت عمل پسندیده ۵
  • کافران: احسان به کافران محارب ۳; اقسام کافران ۷; حقوق کافر ذمى ۸; روش برخورد با کافران ۱; عدالت با کافران ۱، ۵; کافران صدراسلام ۷; ملاک قطع رابطه با کافران ۲
  • مؤمنان: اجازه به مؤمنان ۱
  • محبوبان خدا :۴
  • مسلمانان: آثار مبارزه با مسلمانان ۲; زندگى مسالمت آمیز با مسلمانان ۶; عوامل آوارگى مسلمانان ۳

منابع

  1. صاحب مجمع البیان گوید: این آیه درباره بنى‌خزاعة و بنى‌مدلج است که با رسول خدا صلی الله علیه و آله صلح کرده بودند که با وى قتال و نبرد نکنند و با دیگران بر ضد پیامبر کمک ننمایند چنان که ابن عباس روایت کرده است.
  2. احمد در مسند خود و نیز بزار و حاکم از علماى عامه از عبدالله بن زبیر روایت کنند که فتیله مادر اسماء دختر ابوبکر نزد دخترش آمد در حالتى که ابوبکر او را در جاهلیت طلاق گفته بود و هدایائى براى او آورد. اسماء از گرفتن هدایاى مادر امتناع ورزید و او را به خود راه نداد تا این که نزد عائشه فرستاد و از او خواست تا در این باره از پیامبر سؤال کند. رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود: تا مادرش را به منزل راه دهد و هدایاى او را هم بپذیرد سپس این آیه نازل گردید.